وثیقه برای حکم جلب مهریه

وثیقه یک راهکار حقوقی مهم برای افرادی است که با حکم جلب مهریه روبرو هستند؛ چه برای جلوگیری از بازداشت و چه برای آزادی موقت پس از دستگیری، با ارائه یک ضمانت مالی می توانند وضعیت خود را مدیریت کنند و فرصتی برای حل و فصل پرونده به دست آورند و از پیچیدگی های قانونی جلوگیری کنند. حالا بیایید با هم ببینیم داستان از کجا شروع می شود و وثیقه چطور می تواند مثل یک فرشته نجات عمل کند، البته اگر درست و به موقع ازش استفاده کنیم.

در دنیای امروز، مسئله مهریه و چالش های حقوقی مربوط به آن، یکی از دغدغه های اصلی خیلی از زوجین، خصوصاً آقایان، شده. تصور کنید ناگهان با حکم جلب مهریه روبه رو می شوید؛ یک لحظه همه چیز جلوی چشمتان تار می شود و فکر می کنید راهی نیست. اما نگران نباشید، چون در نظام حقوقی ما، راهکارهایی برای مدیریت این موقعیت ها وجود دارد که یکی از مهم ترین آن ها، استفاده از وثیقه است. این وثیقه می تواند حکم جلب را متوقف کند یا حتی به شما کمک کند تا برای مدت محدودی از زندان آزاد شوید و به کارهایتان برسید. در این مطلب قرار است قدم به قدم، همه ابعاد این موضوع حساس و مهم را با زبانی ساده و کاربردی بررسی کنیم. می خواهیم ببینیم وثیقه دقیقاً چیست، چه کارکردی دارد و چطور می تواند به شما کمک کند تا در مسیر پیچیده مهریه و حکم جلب، تصمیمات درستی بگیرید و از سردرگمی های قانونی خلاص شوید. پس با ما همراه باشید تا از سیر تا پیاز این ماجرا را با هم مرور کنیم و با اطلاعات کافی، جلوی مشکلات بزرگ تر را بگیریم.

حکم جلب مهریه چیست و چرا صادر می شود؟

بیایید از صفر شروع کنیم و ببینیم اصلاً این حکم جلب مهریه چیه و از کجا آب می خوره! وقتی صحبت از مهریه میشه، یاد همون مبلغ یا تعدادی سکه می افتیم که از اول ازدواج توی عقدنامه ثبت شده. طبق قانون، خانم ها هر زمان که بخوان، می تونن مهریه شون رو مطالبه کنن. اما یادتون باشه که بر اساس قوانین جدید، اگر مهریه بالای ۱۱۰ سکه بهار آزادی باشه، فقط تا همین سقف ۱۱۰ سکه، مرد می تونه بازداشت بشه یا حکم جلبش صادر بشه، وگرنه برای مابقی مهریه، خانم فقط می تونه از اموال مرد، طلبش رو بگیره و خبری از زندان نیست.

روند کار اینطوریه که اول خانم دادخواست مطالبه مهریه میده. بعد از کلی رفت وآمد و شاید چند جلسه دادگاه، یه حکم قطعی صادر میشه. خب، حالا اگه مرد توانایی پرداخت این مهریه رو نداشته باشه، چی میشه؟ اینجا یه راه حل مهم داریم به اسم درخواست اعسار. مرد می تونه از دادگاه بخواد که وضعیت مالیش رو بررسی کنن و اگه واقعاً نتونه مهریه رو یکجا پرداخت کنه، دادگاه اونو قسط بندی می کنه. اینجوری مرد ماهیانه یا در فواصل زمانی مشخص، مبلغی رو به عنوان قسط مهریه پرداخت می کنه.

اما مشکل از جایی شروع میشه که مرد، نه اقساط رو بپردازه، نه مالی برای توقیف داشته باشه، و نه حتی بتونه ثابت کنه که واقعاً توانایی پرداخت نداره (یعنی درخواست اعسارش رد بشه). تو این شرایط، خانم می تونه از دادگاه بخواد که حکم جلب آقا رو صادر کنن. یعنی چی؟ یعنی دستور بازداشت مرد رو از دادگاه می گیره تا ایشون برای پرداخت بدهیش تحت فشار قرار بگیره. اینجا اهمیت قرار تأمین در دعاوی مهریه خودش رو نشون میده. قرار تأمین، یک ضمانت از طرف دادگاهه که مطمئن بشه شما بدهی رو پرداخت می کنید یا حداقل حاضر می شید تا به پرونده رسیدگی بشه. این قرار می تونه شامل وثیقه باشه که جلوی بازداشت رو می گیره یا برای آزادی موقت کمک می کنه.

وثیقه در نظام حقوقی ایران: تعاریف و انواع

حالا که فهمیدیم حکم جلب مهریه از کجا سر و کله اش پیدا میشه، بیایید سراغ نقش وثیقه بریم. وثیقه چیه اصلاً؟ به زبان خودمونی، وثیقه یه جور تضمینه یا بهتره بگیم یه قول محکمه پسند که شما به دادگاه میدید تا مطمئن بشن هر موقع لازم باشه، سر و کله تون پیدا میشه و به تعهدات قانونی تون عمل می کنید. فرق اصلیش با کفالت اینه که توی کفالت، یه نفر دیگه (کفیل) مسئول حاضر کردن شماست و خودش رو ضامن شما می کنه، اما توی وثیقه، یه مال یا مبلغ مشخصی رو گرو می ذارید که ارزشش از بدهی مورد نظر کمتر نباشه.

هدف از وثیقه گرفتن، فقط این نیست که کسی رو توی زندان نگه دارن یا ازش پول بگیرن. هدف اصلی اینه که دادگاه مطمئن بشه متهم یا بدهکار، موقع نیاز در دسترس هست و برای فرار یا شونه خالی کردن از زیر تعهداتش، آب خوش از گلوش پایین نمیره. این موضوع هم توی پرونده های حقوقی مثل مهریه کاربرد داره و هم توی پرونده های کیفری.

وثیقه ها انواع مختلفی دارن که می تونید برای ضمانت ارائه بدید. رایج ترینشون این ها هستن:

• سند ملکی: این مورد از همه رایج تره. یعنی شما یا فرد دیگه ای که می خواد ضمانت شما رو بکنه، یه سند ملک (خونه، زمین، مغازه) رو به دادگاه ارائه میدید. ارزش این ملک باید توسط یه کارشناس رسمی دادگستری بررسی بشه تا مطمئن بشن به اندازه مبلغ وثیقه ارزش داره.
• وجه نقد: خب، معلومه دیگه. یه مبلغ پول مشخص رو به حساب دادگستری واریز می کنید.
• ضمانت نامه بانکی: بعضی بانک ها می تونن ضمانت نامه صادر کنن که در واقع بانکه که متعهد میشه اگه شما به تعهدتون عمل نکردید، مبلغ وثیقه رو پرداخت کنه.
• اوراق بهادار: گاهی اوقات می تونید سهام یا اوراق مشارکت معتبر رو به عنوان وثیقه ارائه بدید.

نکته مهم اینه که وقتی سند ملکی ارائه میدید، حتماً باید توسط یه کارشناس رسمی دادگستری ارزیابی بشه. این کارشناس با بررسی دقیق ملک، ارزش واقعی اونو مشخص می کنه و دادگاه بر اساس اون، وثیقه رو قبول می کنه یا نه. پس همین طوری نمیشه یه سند رو برد و گفت بفرمایید این هم وثیقه!، مراحل خودش رو داره.

وثیقه برای جلوگیری از اجرای حکم جلب مهریه (قبل از بازداشت)

فرض کنید یه روز یهو متوجه می شید که حکم جلب مهریه اومده براتون. چیکار باید بکنید قبل از اینکه کار بیخ پیدا کنه و دستگیر بشید؟ اینجا وثیقه می تونه مثل یه سپر عمل کنه و جلوی بازداشت شما رو بگیره. این بخش از وثیقه، خیلی مهمه چون به شما فرصت میده تا با آرامش بیشتری به فکر راه حل و پرداخت بدهی تون باشید.

اولین قدم اینه که از صدور قرار تأمین کیفری یا حقوقی که منجر به جلب میشه، باخبر بشید. این خبر ممکنه از طریق ابلاغیه، وکیلتون یا حتی به صورت غیررسمی به گوشتون برسه. به محض اطلاع، باید دست به کار بشید. معمولاً یه مهلت قانونی برای تودیع وثیقه وجود داره که باید تو همین بازه زمانی اقدام کنید. اگه این مهلت رو از دست بدید، احتمال بازداشتتون بالا میره.

مرجع صالح برای ارائه وثیقه، معمولاً دادگاه یا اجرای احکام همون پرونده مهریه هست. باید به اونجا مراجعه کنید و درخواست ارائه وثیقه رو بدید. کارشناسان دادگاه شما رو راهنمایی می کنن که چقدر وثیقه لازمه و چه مدارکی باید ارائه بدید.

مدارک لازم برای وثیقه گذاشتن هم معمولاً شامل این موارد میشه:

• سند ملکی (اگه وثیقه ملکی می گذارید)
• اصل و کپی شناسنامه و کارت ملی هم خودتون و هم صاحب وثیقه (اگه وثیقه مال شما نیست)
• وکالت نامه (اگه وکیل دارید)
• نامه ارزیابی کارشناس رسمی دادگستری (برای وثایق ملکی)
• فرم های مربوط به تودیع وثیقه که در دادگاه ارائه میشه

نقش وثیقه تو این مرحله چیه؟ وقتی شما وثیقه معتبر رو به دادگاه ارائه میدید و دادگاه قبول می کنه، در واقع اجرای حکم جلب شما تعلیق یا به نوعی لغو میشه. یعنی دادگاه اطمینان پیدا می کنه که شما برای رسیدگی به پرونده حاضر میشید و نیازی به بازداشتتون نیست. این کار به شما فرصت میده تا با همسر و وکیلتون مذاکره کنید، برای پرداخت مهریه برنامه ریزی کنید یا حتی اعسارتون رو مجدداً اثبات کنید.

یه نکته مهم رو اینجا یادآوری کنم: ارائه وثیقه به معنای پرداخت مهریه نیست! خیلی ها فکر می کنن اگه وثیقه گذاشتن، یعنی پول مهریه رو دادن. نه، اصلاً اینطور نیست. وثیقه فقط یه ضمانت حضور و تعهد شماست که نشون میده حاضر به همکاری با قانون هستید و از زیر بار مسئولیت شونه خالی نمی کنید. پول مهریه باید جداگانه پرداخت بشه یا به روش های قانونی دیگه (مثل اعسار و تقسیط) مدیریت بشه.

یادتون باشه که وثیقه برای جلوگیری از اجرای حکم جلب مهریه، مثل یه فرصت طلایی می مونه. با این کار، شما جلوی بازداشت خودتون رو می گیرید و می تونید با آرامش و تمرکز بیشتری به حل مشکل مهریه بپردازید.

وثیقه برای آزادی موقت (مرخصی) زندانی مهریه (بعد از بازداشت)

حالا اگه خدایی نکرده کار به زندان کشید و شما به دلیل عدم پرداخت مهریه بازداشت شدید، آیا بازم راهی هست؟ بله، «مرخصی با وثیقه» می تونه یه نفس تازه باشه و به شما این امکان رو بده که برای مدتی از زندان بیرون بیایید و به کارهاتون برسید یا برای حل مشکل مهریه تلاش کنید. این مرخصی، همونطور که از اسمش پیداست، دائمی نیست و فقط برای یه بازه زمانی مشخصه.

شرایط قانونی برای استفاده از مرخصی برای زندانیان مهریه وجود داره. اینطور نیست که هر کسی هر وقت خواست، بتونه از مرخصی استفاده کنه. معمولاً باید مدتی از بازداشت گذشته باشه و رفتار زندانی هم خوب باشه. فرآیند درخواست مرخصی با وثیقه هم بعد از بازداشت، کمی با قبل از بازداشت فرق می کنه.

شما یا وکیلتون باید درخواستی رو به قاضی ناظر زندان یا دادگاه مربوطه (همون دادگاهی که حکم رو صادر کرده) ارائه بدید. این قاضی یا دادگاه، با بررسی شرایط شما و پرونده تون، در مورد اعطای مرخصی تصمیم می گیره. معمولاً برای اینکه با مرخصی شما موافقت بشه، نیاز به ارائه وثیقه هست.

مدت زمان مرخصی معمولاً از چند روز تا چند هفته متغیر هست و بسته به نظر قاضی و شرایط پرونده ممکنه تمدید هم بشه. در دوران مرخصی، شما تعهداتی دارید که باید بهشون پایبند باشید. مهم ترینش اینه که در پایان مرخصی، حتماً و به موقع به زندان برگردید. اگه برنگردید، وثیقه ای که گذاشته شده، ضبط میشه و مشکلات جدیدی براتون ایجاد میشه.

باز هم تأکید می کنم که این آزادی موقت با وثیقه، به معنای آزادی کامل نیست. یعنی پرونده مهریه شما مختومه نمیشه و بدهی تون سرجاشه. برای آزادی کامل، یا باید مهریه رو کامل پرداخت کنید یا رضایت همسرتون رو جلب کنید. مرخصی فقط به شما یه فرصت میده تا خارج از زندان، برای حل و فصل پرونده تون تلاش کنید، مثلاً با وکیل صحبت کنید، برای پول مهریه برنامه ریزی کنید یا با همسرتون مذاکره کنید.

خیلی وقت ها، خانواده ها و دوستان، با گذاشتن سند ملکی یا وجه نقد، برای آزادی موقت فرد زندانی اقدام می کنند. این نشون میده که چقدر وثیقه می تونه در لحظات سخت، به کمک افراد بیاد.

میزان و ارزش وثیقه برای مهریه

خب، این وثیقه باید چقدر باشه؟ این سوال خیلی از آقایونه که با این پرونده ها درگیرن. جوابش هم مشخصه، اما نیاز به توضیح داره. میزان وثیقه ای که دادگاه برای حکم جلب مهریه (یا برای آزادی موقت زندانی مهریه) تعیین می کنه، معمولاً بر اساس مبلغ مهریه یا اون بخشی از مهریه است که هنوز پرداخت نشده. اما اینجا یه امای بزرگ داریم!

بر اساس قوانین جدید مهریه، مرد فقط تا سقف ۱۱۰ سکه بهار آزادی بابت مهریه، قابل بازداشت هست. یعنی اگه مهریه خانمی مثلاً ۲۰۰ سکه باشه، دادگاه فقط می تونه برای ۱۱۰ سکه اول حکم جلب بده. پس، ارزش وثیقه ای هم که دادگاه تعیین می کنه، معمولاً بر اساس همین ۱۱۰ سکه یا اون قسمتی از مهریه که مرد باید پرداخت کنه (و مشمول حکم جلب میشه) خواهد بود. این یعنی نیازی نیست شما برای کل مهریه (مثلاً ۲۰۰ سکه) وثیقه بذارید، بلکه همون ۱۱۰ سکه یا باقیمانده بدهی تا این سقف کافیه.

حالا چطوری ارزش وثایق غیرنقدی مثل سند ملکی رو ارزیابی می کنن؟ اینجا نقش کارشناس رسمی دادگستری پررنگ میشه. این کارشناس میاد و ملک شما رو از جنبه های مختلف (متراژ، موقعیت، نوع ساخت، قدمت و …) بررسی می کنه و یه قیمت رسمی برای اون اعلام می کنه. این قیمت همون چیزیه که دادگاه بهش استناد می کنه. پس اگه یه سند ملکی دارید که می خواید به عنوان وثیقه بذارید، حتماً باید این مرحله ارزیابی رو طی کنید.

آیا ارزش وثیقه باید دقیقاً معادل بدهی باشه یا بیشتر؟ معمولاً دادگاه ها ترجیح میدن ارزش وثیقه، حداقل معادل مبلغ مورد نظر باشه و در برخی موارد ممکنه حتی کمی بیشتر هم درخواست کنن تا اطمینان بیشتری حاصل کنن. اما در کل، منطق اینه که وثیقه باید پوشش دهنده اون بخش از بدهی باشه که حکم جلب بابت اون صادر شده.

عواقب عدم رعایت شرایط وثیقه و ضبط آن

اگه قرار وثیقه رو گذاشتید ولی بعدش پایبند نبودید و به تعهداتتون عمل نکردید، چی میشه؟ اینجا دیگه قضیه جدی میشه و پای ضبط وثیقه به میون میاد. ضبط وثیقه یعنی اینکه وثیقه ای که شما یا شخص دیگه ای به عنوان ضمانت به دادگاه سپرده، دیگه مال شما یا اون شخص نیست و به نفع دولت یا برای پرداخت بدهی مورد استفاده قرار می گیره.

اصلی ترین شرایطی که باعث ضبط وثیقه میشه، این ها هستن:

• عدم حضور به موقع: اگه شما یا فردی که وثیقه براش گذاشته شده، طبق قرار دادگاه یا قاضی ناظر زندان، سر وقت مقرر حاضر نشید، وثیقه در خطر ضبط قرار می گیره.
• فرار زندانی: اگه زندانی مهریه که با وثیقه مرخصی گرفته، از فرصت استفاده کنه و فرار کنه یا به زندان برنگرده، وثیقه اش ضبط میشه.

حالا مراحل قانونی ضبط وثیقه چطوریه؟ وقتی یکی از این اتفاقات بیفته، دادگاه به صاحب وثیقه (وثیقه گذار) یه اخطاریه میده و ازش می خواد که در یه مهلت مشخص (مثلاً ۲۰ روز یا یک ماه)، فرد مورد نظر رو به دادگاه یا زندان معرفی کنه. اگه وثیقه گذار نتونه فرد رو معرفی کنه، دادگاه دستور ضبط وثیقه رو صادر می کنه. اگه وثیقه وجه نقد باشه، که مستقیماً به حساب دادگستری واریز میشه. اما اگه سند ملکی باشه، دادگاه ملک رو از طریق مزایده به فروش می رسونه.

بعد از فروش وثیقه، از محل پول به دست اومده، اول بدهی مهریه به زن پرداخت میشه. اگه بعد از پرداخت مهریه، چیزی از پول وثیقه مازاد بمونه، این مازاد به مالک وثیقه گذار برگردونده میشه. اما اگه پول به دست اومده کمتر از بدهی باشه، خب فقط همون مقدار پرداخت میشه و زن برای مابقی طلبش باید از روش های دیگه اقدام کنه. پس می بینید که شوخی بردار نیست و باید به تعهدات وثیقه حسابی پایبند بود.

فک وثیقه مهریه: چگونه و چه زمانی؟

بالاخره هر پرونده ای یه روزی تموم میشه و اگه خوش شانس باشید، وثیقه تون هم آزاد میشه. فک وثیقه یعنی همین: یعنی اینکه وثیقه ای که به عنوان ضمانت به دادگاه سپرده بودید، آزاد بشه و به شما برگردونده بشه. اما این اتفاق کی و چطوری میفته؟

شرایط فک وثیقه مهریه معمولاً وقتیه که:

• پرداخت کامل مهریه: اگه مرد کل مهریه رو پرداخت کرده باشه، دلیلی برای نگهداری وثیقه وجود نداره.
• رضایت زوجه: اگه خانم، به هر دلیلی، از مطالبه مهریه صرف نظر کنه یا با شرایطی به صلح و سازش برسه، می تونه رضایت بده و با این رضایت، وثیقه آزاد میشه.
• مختومه شدن پرونده: گاهی اوقات پرونده به دلایل دیگه (مثل فوت، انصراف از دعوا و …) مختومه میشه و در این صورت هم وثیقه آزاد خواهد شد.
• اثبات اعسار: اگر مرد بتواند اعسار خود را به طور کامل ثابت کند و دادگاه مهریه را تقسیط کند، ممکن است وثیقه رفع شود و بدهی طبق اقساط پیش رود.

مراحل اداری و قضایی برای بازپس گیری وثیقه هم اینطوریه که بعد از اینکه یکی از شرایط بالا اتفاق افتاد، شما یا وکیلتون باید درخواست رفع قرار تأمین یا فک وثیقه رو به همون دادگاهی که وثیقه رو گذاشتید، ارائه بدید. دادگاه با بررسی مستندات (مثل فیش های پرداخت، رضایت نامه، یا حکم مختومه شدن پرونده)، دستور فک وثیقه رو صادر می کنه. بعد از صدور این دستور، می تونید مراحل اداری رو برای آزاد کردن سند ملکی (یا دریافت وجه نقد) از دادگستری انجام بدید و وثیقه تون رو پس بگیرید. پس تا وقتی که تکلیف مهریه مشخص نشده، وثیقه گرو می مونه و تا اون موقع باید صبوری به خرج داد.

نکات حقوقی مهم و مشاوره با وکیل

اگه بخوایم رک و پوست کنده بگیم، تو این مسیر پر پیچ و خم مهریه و وثیقه، یه راهنمای خوب لازمه. یعنی چی؟ یعنی اهمیت مشاوره حقوقی تخصصی در تمامی مراحل، از اول پرونده مهریه تا مرحله صدور حکم جلب و وثیقه، غیرقابل انکاره. مثل این میمونه که برای یه عمل جراحی مهم، حتماً دنبال بهترین دکتر متخصص می گردیم؛ خب مسائل حقوقی هم کمتر از اون نیست.

یه وکیل مهریه کاربلد می تونه حسابی به کارتون بیاد. اون هم مراحل رو بلده، هم با چم وخم دادگاه ها آشناست و هم می دونه چطور بهترین تصمیمات رو برای شما بگیره تا هم فرآیندها سریع تر پیش بره و هم جلوی اشتباهات احتمالی رو بگیره. ممکنه شما ندونید کدوم نوع وثیقه برای شما مناسب تره، یا چه مدارکی رو چطور باید آماده کنید، یا حتی اصلاً آیا راه دیگه ای به جز وثیقه وجود داره؟ اینجاست که وکیل مثل یه چراغ راهنما عمل می کنه.

یه نکته خیلی مهم دیگه هم، شفافیت و صداقت با مراجع قضاییه. هیچ وقت سعی نکنید اطلاعات غلط بدید یا چیزی رو پنهان کنید. این کار فقط باعث میشه وضعیت بدتر بشه و حتی ممکنه با مشکلاتی مثل کلاهبرداری یا اظهارات کذب مواجه بشید. همیشه راستگو باشید و تمام مدارک و اطلاعات لازم رو به وکیل و دادگاه ارائه بدید.

یه سوال پرتکرار هم که خیلیا می پرسن اینه که آیا زندان مهریه سابقه کیفری محسوب میشه؟ خوشبختانه جوابش خیر هست. بازداشت بابت مهریه، یک محکومیت کیفری نیست و صرفاً یک سابقه حقوقی محسوب میشه. این یعنی مثل محکومیت های مربوط به سرقت یا جرایم دیگه، توی سوءپیشینه شما ثبت نمیشه و اثرات اون رو نداره. این موضوع می تونه برای خیلی ها خبر خوبی باشه و تا حدی نگرانی هاشون رو کم کنه.

خلاصه کلام اینکه، تو اینجور مسائل، تنها عمل کردن ریسک زیادی داره. یه مشاور حقوقی خوب می تونه بهترین دوست و راهنمای شما باشه.

سوالات متداول

آیا با گذاشتن سند، حکم جلب مهریه کاملاً لغو می شود؟

خیر، گذاشتن سند یا وثیقه به معنای لغو کامل حکم جلب نیست، بلکه باعث توقف اجرای حکم جلب می شود. یعنی شما با ارائه وثیقه، به دادگاه تضمین می دهید که در زمان لازم حاضر خواهید شد و به پرونده رسیدگی می کنید. این کار به شما فرصت می دهد تا بدهی مهریه را پرداخت کنید یا برای تقسیط آن اقدام کنید. آزادی کامل فقط با پرداخت مهریه یا رضایت کامل زوجه حاصل می شود.

چه نوع اسنادی برای وثیقه مهریه قابل قبول است؟

رایج ترین انواع اسناد برای وثیقه مهریه شامل سند ملکی (مسکونی، تجاری، زمین)، وجه نقد که به حساب دادگستری واریز می شود، ضمانت نامه بانکی و در برخی موارد خاص، اوراق بهادار معتبر است. ارزش این وثایق باید توسط کارشناس رسمی دادگستری تعیین و مورد تأیید دادگاه قرار گیرد.

مدارک لازم برای تودیع وثیقه چیست؟

مدارک اصلی شامل اصل و کپی شناسنامه و کارت ملی هم خودتان و هم صاحب وثیقه (اگر وثیقه متعلق به شما نیست)، اصل سند وثیقه (مانند سند ملکی)، نامه ارزیابی کارشناس رسمی دادگستری (برای وثایق ملکی)، وکیل نامه (در صورت داشتن وکیل) و فرم های مخصوص تودیع وثیقه که در دادگاه یا اجرای احکام ارائه می شود، هستند.

اگر فردی هیچ وثیقه ای نداشته باشد، چه می شود؟

اگر فردی توانایی ارائه وثیقه را نداشته باشد، باید درخواست اعسار (ناتوانی مالی) به دادگاه بدهد. در صورت اثبات اعسار، مهریه تقسیط می شود. اما اگر اعسار او اثبات نشود یا نتواند وثیقه ارائه دهد و بدهی را هم پرداخت نکند، در نهایت حکم جلب اجرا شده و فرد بازداشت خواهد شد تا تکلیف بدهی مشخص شود.

آیا پدر یا برادر می توانند برای مهریه وثیقه بگذارند؟

بله، هر شخص ثالثی (پدر، برادر، دوست یا هر آشنایی) می تواند با ارائه سند یا دارایی خود به عنوان وثیقه، برای جلوگیری از بازداشت یا آزادی موقت فردی که با حکم جلب مهریه روبرو است، اقدام کند. البته این وثیقه گذار باید تمام مسئولیت ها و عواقب ناشی از وثیقه گذاری را بپذیرد.

آیا وثیقه باید به اندازه کل مهریه باشد؟

خیر، وثیقه باید به اندازه مبلغی باشد که دادگاه بابت آن حکم جلب صادر کرده است. بر اساس قوانین جدید، حکم جلب برای مهریه تنها تا سقف ۱۱۰ سکه بهار آزادی صادر می شود. بنابراین، ارزش وثیقه نیز بر مبنای همین سقف یا میزان باقی مانده بدهی تا این سقف (اگر بخشی از مهریه قبلاً پرداخت شده باشد) تعیین می شود و نیازی به وثیقه برای مازاد بر ۱۱۰ سکه نیست.

چقدر طول می کشد تا با وثیقه، حکم جلب متوقف شود یا زندانی آزاد شود؟

مدت زمان این فرآیند بستگی به سرعت عمل شما در تهیه مدارک و کارشناس رسمی، شلوغی دادگاه یا اجرای احکام و تکمیل بودن پرونده دارد. اگر مدارک کامل باشد و ارزیابی وثیقه سریع انجام شود، ممکن است در چند ساعت تا چند روز حکم جلب متوقف یا زندانی آزاد شود. اما در برخی موارد پیچیده تر، این زمان می تواند کمی بیشتر هم شود.

اگر زندانی در زمان مرخصی با وثیقه، از پرداخت مهریه خودداری کند، چه می شود؟

اگر زندانی در زمان مرخصی به تعهدات خود عمل نکند یا در زمان مقرر به زندان بازنگردد، دادگاه اقدام به ضبط وثیقه خواهد کرد. یعنی وثیقه (مثلاً سند ملکی) به فروش می رسد و از محل درآمد آن، بدهی مهریه پرداخت می شود. مالک وثیقه (وثیقه گذار) نیز در این صورت، وثیقه خود را از دست خواهد داد.

تفاوت قرار وثیقه با قرار کفالت در پرونده های مهریه چیست؟

در قرار وثیقه، یک مال مشخص (مانند سند ملکی یا وجه نقد) به عنوان ضمانت به دادگاه سپرده می شود تا دادگاه از حضور متهم یا بدهکار مطمئن شود. اما در قرار کفالت، یک شخص دیگر (کفیل) متعهد می شود که متهم یا بدهکار را در زمان های لازم به دادگاه معرفی کند. در کفالت، مال مشخصی گرو گذاشته نمی شود، بلکه اعتبار و تعهد فرد کفیل مبنای کار است و اگر کفیل نتواند متهم را حاضر کند، باید مبلغی به عنوان وجه الکفاله پرداخت کند. در پرونده های مهریه، معمولاً قرار وثیقه مرسوم تر و معتبرتر است.

نتیجه گیری

خب، رسیدیم به انتهای ماجرا! فکر می کنم حالا متوجه شدید که وثیقه برای حکم جلب مهریه، یه ابزار حقوقی خیلی مهم و کاربردیه که می تونه تو شرایط سخت، حسابی به کمکتون بیاد. چه برای اینکه جلوی بازداشتتون رو بگیرید و چه برای اینکه برای مدتی از زندان مرخصی بگیرید و به کارهاتون برسید، وثیقه نقش حیاتی داره.

مهم ترین نکته اینه که باید حواستون به تفاوت بین «وثیقه برای جلوگیری از اجرای حکم جلب» و «وثیقه برای مرخصی زندانی مهریه» باشه. هر کدوم شرایط و مراحل خاص خودش رو داره و با آگاهی از این تفاوت ها می تونید تصمیمات بهتری بگیرید. یادتون باشه که وثیقه فقط یه تضمینه و به معنای پرداخت مهریه یا لغو کامل بدهی نیست؛ بدهی مهریه سرجاشه و باید به روش های قانونی پرداخت یا مدیریت بشه.

اما چیزی که نباید فراموش کنید، اینه که مسائل حقوقی، خصوصاً مسائلی مثل مهریه و حکم جلب، خیلی پیچیده و حساس هستن. یه اشتباه کوچیک می تونه عواقب بزرگی داشته باشه. به همین خاطره که آگاهی حقوقی و مشورت با متخصصین، مثل یه وکیل مهریه کاربلد، تو همه مراحل ضروریه. اون ها می تونن بهترین راهنمایی ها رو بهتون بدن و کمکتون کنن تا تو این مسیر پر از چالش، قدم های درست و محکمی بردارید و به بهترین نتیجه برسید.

پس، اگه با اینجور مشکلات دست و پنجه نرم می کنید یا فقط برای افزایش اطلاعات حقوقی تون کنجکاو هستید، حتماً بیشتر مطالعه کنید و در صورت نیاز، از مشاوره حقوقی تخصصی استفاده کنید. امیدوارم این مطلب تونسته باشه به سؤالات و ابهامات شما پاسخ بده و راهنمایی خوبی براتون باشه.